|
DOĞALGAZ AVANTAJLARI
Doğal gaz zehirsizdir:
Doğal gazın en önemli özelliklerinden birisi zehirsiz olmasıdır. Doğal gazın
solunması halinde zehirleyici ve öldürücü etkisi yoktur. Ancak ortamda çok
fazla birikmişse teneffüs edilecek oksijen azaldığından dolayı boğulma
tehlikesi vardır. Bu yüzden şehre dağıtmadan önce gaza koku
verilmektedir. Böylece ortamda gazın varlığını hissetmek mümkün olmaktadır.
Doğal gaz havadan hafiftir:
Doğal gazın diğer önemli bir özelliği havadan hafif olmasıdır. Dolayısı ile
hava içinde yükselme eğilimindedir. Gaz kaçakları hava ile karışmadan önce
yükseklerde toplanır. Bu yüzden havalandırma bacalarından kolaylıkla dışarı
atılabilirler.
Doğal gaz kuru bir gazdır:
İçinde su buharı bulunmaz. Bu özelliği dolayısıyla dişli bağlantılarda
kurumayan sızdırmazlık malzemeleri kullanılmalıdır. Doğal gazın ısıl değeri:
Doğal gazın ısıl değeri hava gazına göre daha fazla, tüp gaza göre daha
düşüktür. Bu sebeple hava gazından doğal gaza dönüşen ocaklarda yemekler
daha çabuk pişebilecektir.
Doğal gaz çevreyi kirletmeyen yakıttır:
Çevreyi kirleten üç ana faktör doğal gaz dumanı içerisinde bulunmamaktadır.
Bunlardan birincisi kükürt oksitlerdir. Bu madde duman gazındaki ve havadaki
nemle, sülfrik aside dönüşür. Böylece hem kazan borularını, hem de asit
yağmurları ile çevreyi aşındırır ve tahrip eder. Ayrıca solunması halinde
insanlar için zehirleyici etkisi vardır. İkincisi is ve uçan kül
parçacıklarıdır. Özellikle kömür yakılması halinde çevreye yayılan bu katı
parçacıklar temizlik ve insan sağlığı açısından son derece zararlıdır.
Ayrıca kazan yüzeylerini kaplayarak verimi ve ısıl kapasiteyi düşürürler.
Üçüncü faktör ise yanmamış gazlardır. Bunlar içinde özellikle karbonmonoksit
belirli dozlara ulaştığında öldürücü etkisi olan son derece zararlı bir
maddedir. Her üç zararlı da doğal gaz yanma ürünlerinde bulunmamaktadır.
Yanma ürünleri içinde bulunan ve çevreye zarar veren bir başka bileşen de
Azotoksitlerdir Nox. Azotoksitler fiziksel rahatsızlıklara, gözlerde yanmaya
ve yüksek dozda bulunduğunda boğulma hissine neden olur. Yanma ürünleri
içinde NOx oluşumunun ana nedenlerinden biri yanma sıcaklığının yüksek
olmasıdır. Doğal gaz ocak sıcaklıkları yüksek olup, NOx emisyonu da, eğer
önlem alınmazsa, diğer yakıtlara göre daha az olmakla birlikte yine de
önemli mertebededir.
Bu yüzden doğalgaz kazanlarında Nox emisyonunu düşürmek için yanma odasına
alev soğutma çubukları yerleştirilmiştir.
Doğal gaz temiz bir yakıttır:
Doğal gazın temiz bir yakıt olması kazan bakım ve işletmesi açısından önemli
bir avantaj sağlar. Fuel oil veya kömür yakılması halinde kalorifer kazanı
ısıtma yüzeyleri üzerinde biriken kül ve kurum tabakası hem yüzeyleri
aşındırır hem de ısı geçişini engelleyerek kazan verimini düşürür. Bu yüzden
kazan boruları haftada en az bir kere temizlenmek zorundadır. Halbuki doğal
gaz kullanımında böyle bir sorun yoktur. Bu nedenle mutfak gibi
havalandırılabilen yaşam mahallerinde bile doğal gazlı cihazlar
kullanılabilir.
Doğal gazın yakılması için ön hazırlama ve depolama gerekmez: Doğal gaz
kullanılması halinde yakıt hazırlama ve kül atma işlemlerine gerek kalmaz.
Hem fuel oil, hem de kömür depolanmak zorundadır. Bu nedenle kazan
dairelerinde yakıt tankı veya kömürlük hacimleri oluşturulmaktadır.
Halbuki doğal gazda buna gerek yoktur. Yakıt doğrudan şebekeden kazana boru
ile bağlanmaktadır. Özellikle yakıt depolama zorunluluğu dolayısı ile katı
ve sıvı yakıtlarda kazan dairesi bodruma yapıldığı halde, doğal gaz için
kazan daireleri çatı katında oluşturulabilir.
Böylece değerli inşaat alanlarından önemli ölçüde tasarruf yapılabilir.
Yakılmadan önce fuel oil ısıtılmak, filtrelenmek ve basınçlandırılmak
zorundadır. Kömür ise kırılmak, taşınmak ve kurutulmak gibi işlemlere gerek
gösterir. Ayrıca mekanik olarak ocağa beslenmesi istendiğinde pahalı
sistemler gerekir. Halbuki doğal gazda böyle bir ön hazırlamaya gerek
yoktur.
Otomatik kontrola uygundur: Doğal gaz yakıcıları tamamen otomatik kontrolle,
insana gerek duymadan ve emniyetli bir şekilde çalışırlar. Devreye çabuk
girip, devreden çabuk çıkabilirler.
Doğal gaz kazanları yüksek verimlidir:
Doğal gazlı kazanlarda ısıl verim de yüksektir. Bir kazanın ısıl veriminin
yüksek olması, kazanı terk eden duman gazlarının sıcaklığının düşük olmasına
bağlıdır. Fuel oil veya kömür yakılması halinde, daha önce sözü edilen,
kükürt oksitlere bağlı asit korozyonu nedeniyle duman sıcaklıkları fazla
düşürülmez. Halbuki doğal gazda böyle bir sorun olmadığından daha verimli
kazanlar yapmak mümkündür.
Doğal gaz ekonomiktir:
Bütün bu temizlik, depolama, yakıt hazırlama ve kül atma maliyetleri
gözönüne alınırsa, doğal gaz yakılmasının gerek yatırım, gerekse işletme
maliyetlerinde önemli kazançlar sağladığı söylenebilir. Yapılan bir
çalışmaya göre doğal gaz yakılması halinde sadece işletme giderlerinde fuel
oile oranla yıllık tüketiminin %1'i mertebesinde bir tasarruf
sağlanmaktadır. Kömür olması halinde bu kazanç çok daha yüksek olacaktır.
Kazan verimlerindeki artışlar da dikkate alındığında doğal gazın diğer
yakıtlara göre en az %10 mertebesinde ilave işletme ekonomisi sağladığı
söylenebilir. |